Το θέαμα των νεκρών ψαριών που ξεβράζονται στις όχθες της λίμνης Παμβώτιδας έχει γίνει πλέον δυστυχώς συχνό και προβληματικό. Η συνεχής αύξηση του αριθμού των νεκρών ψαριών δημιουργεί σοβαρά περιβαλλοντικά ζητήματα και εγείρει το θεμελιώδες ερώτημα: ποιος είναι ο αρμόδιος φορέας για την αντιμετώπιση αυτού του φαινομένου; Δυστυχώς, κάθε προσπάθεια για να ληφθεί μια σαφής απάντηση από τις αρμόδιες αρχές αποδεικνύεται μάταιη. Οι δηλώσεις που λαμβάνονται είναι αόριστες και αποσπασματικές, δημιουργώντας σύγχυση και απελπισία. Είναι σαν οι υπεύθυνοι να αποφεύγουν σκόπιμα να αναλάβουν την ευθύνη, αφήνοντας το πρόβλημα να διογκώνεται χωρίς ουσιαστική παρέμβαση. Η κατάσταση απαιτεί άμεση και επικεντρωμένη δράση, κάτι που φαντάζει μακρινό με την τρέχουσα στάση των εμπλεκόμενων φορέων. Η Μονάδα Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών, όταν ερωτήθηκε για την απομάκρυνση των νεκρών ψαριών, απάντησε με μια αποστομωτική άρνηση, δηλώνοντας ότι “δεν είναι δική μας δουλειά”.
Αντίστοιχα, ο Δήμος Ιωαννιτών, ένας από τους άμεσα εμπλεκόμενους δήμους, υιοθέτησε παρόμοια στάση, υποστηρίζοντας ότι “δεν έχουμε αρμοδιότητα”. Τέλος, η Περιφέρεια Ηπείρου, η οποία θα μπορούσε να θεωρηθεί ο κατεξοχήν συντονιστικός φορέας, περιορίστηκε σε μια αόριστη δήλωση, λέγοντας: “Εμείς πάντως όχι”. Αυτή η αλυσιδωτή αντίδραση άρνησης αρμοδιότητας και αλληλοεπικαλυπτόμενων ευθυνών δημιουργεί ένα επικίνδυνο κενό, όπου το πρόβλημα διογκώνεται χωρίς να υπάρχει κανείς πρόθυμος να αναλάβει την πρωτοβουλία για την επίλυσή του. Η συνεχής αδιαφορία απειλεί να επιδεινώσει περαιτέρω την ήδη ευαίσθητη οικολογική ισορροπία της λίμνης. Η αλληλουχία των αρνήσεων και η έλλειψη συντονισμού μεταξύ της Μονάδας Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών, του Δήμου Ιωαννιτών και της Περιφέρειας Ηπείρου, δημιουργεί ένα αρνητικό ρεκόρ αδιαφορίας και γραφειοκρατίας. Αντί να συνεργαστούν για την εξεύρεση λύσης, οι φορείς επικεντρώνονται στο να αποποιηθούν κάθε ευθύνη, δίνοντας την εντύπωση ότι η απομάρυνση των νεκρών ψαριών είναι λιγότερο σημαντική από την τήρηση ασαφών κανονισμών ή την προάσπιση άγονων διοικητικών ορίων.
Η απόδοση ευθυνών σε αυτό το πλαίσιο μοιάζει με παιχνίδι “μπαλάκι”, όπου κανείς δεν θέλει να κρατήσει την “καυτή πατάτα” στα χέρια του, με αποτέλεσμα η λίμνη να συνεχίζει να φορτώνεται με τα απορρίμματα που απειλούν το οικοσύστημά της. Η κατάσταση αυτή δεν είναι μόνο απαράδεκτη, αλλά και επικίνδυνη για την υγεία του περιβάλλοντος και κατ’ επέκταση για την ποιότητα ζωής των κατοίκων της περιοχής, που βλέπουν ένα από τα πιο εμβληματικά φυσικά τοπία τους να υποβαθμίζεται. Με αυτούς τους ρυθμούς, και με την ουσιαστική απουσία ενός ξεκάθαρου σχεδίου δράσης, η μόνη λύση που φαντάζει για την άμεση αντιμετώπιση του προβλήματος είναι η κινητοποίηση της τοπικής κοινωνίας και των εθελοντών. Η εικόνα των νεκρών ψαριών στις όχθες της Παμβώτιδας δεν είναι μόνο μια περιβαλλοντική πληγή, αλλά και ένα σοβαρό προειδοποιητικό σημάδι για την υγεία του υδάτινου αυτού συστήματος.
Η έλλειψη πρωτοβουλιών από τους επίσημους φορείς, οι οποίοι αντί να αναλάβουν δράση, επιδίδονται σε ένα παιχνίδι μεταθέσεων ευθυνών, καθιστά επιτακτική την ανάγκη για ενεργοποίηση εναλλακτικών μηχανισμών. Η παθητικότητα των αρμόδιων φαίνεται να οδηγεί σε ανεξέλεγκτες επιπτώσεις, διαβρώνοντας την εμπιστοσύνη των πολιτών προς τους θεσμούς και αφήνοντας το οικοσύστημα της λίμνης απροστάτευτο έναντι περαιτέρω υποβάθμισης. Η απάντηση στο κρίσιμο ερώτημα “ποιος φταίει;” χάνεται στην αδιαφορία, ενώ η φύση πληρώνει το τίμημα.
